Een chemicus visualiseert de mol berekeningen
Scheikunde

Molberekeningen

3 november 2025Leestijd: 2 minuten (203 woorden)
Marieke Spijker

Voorbeeldopgave: Soda uit keukenzout en kalksteen

Soda, oftewel natriumcarbonaat, wordt geproduceerd door opgelost keukenzout (NaCl) en kalksteen (CaCO3_3) bij elkaar te voegen. Als bijproduct wordt calciumchloride gevormd.

Vraag: Hoeveel kg keukenzout is er nodig om 10 kilogram soda te produceren?

1. Reactievergelijking

Het is altijd belangrijk om eerst de kloppende reactievergelijking te hebben. Pas daarna kun je met massa’s en molverhoudingen gaan rekenen.

De vergelijking voor deze reactie is:

CaCO3+2 NaCl  ⟶  Na2CO3+CaCl2\text{CaCO}_3 + 2\,\text{NaCl} \;\longrightarrow\; \text{Na}_2\text{CO}_3 + \text{CaCl}_2

Controle:

  • Links: Ca (1), C (1), O (3), Na (2), Cl (2)
  • Rechts: Ca (1), C (1), O (3), Na (2), Cl (2)

Links en rechts hebben we dus evenveel van de benodigde atomen, dus deze reactievergelijking klopt.

2. Massa naar mol omrekening natriumcarbonaat

We willen 10,0 kilogram Na2_2CO3_3 (soda) maken.

De molaire massa van natriumcarbonaat is:

M(Na2CO3)=2×23,0+12,0+3×16,0=106,0 g/molM(\text{Na}_2\text{CO}_3) = 2 \times 23,0 + 12,0 + 3 \times 16,0 = 106,0\,\text{g/mol}

Het aantal mol in 10,0 kilogram natriumcarbonaat is:

n(Na2CO3)=10 000 g106,0 g/mol≈94,3 moln(\text{Na}_2\text{CO}_3) = \frac{10\,000\, \text{g}}{106,0\, \text{g/mol}} \approx 94,3\, \text{mol}

3. Hoeveel NaCl heb je nodig?

Uit de reactievergelijking blijkt dat er 2 mol NaCl nodig is voor 1 mol Na2_2CO3_3.

Dus:

n(NaCl)=2×94,3=188,6 moln(\text{NaCl}) = 2 \times 94,3 = 188,6\, \text{mol}

De molaire massa van NaCl is:

M(NaCl)=23,0+35,5=58,5 g/molM(\text{NaCl}) = 23,0 + 35,5 = 58,5\,\text{g/mol}

De benodigde massa NaCl is:

m(NaCl)=188,6×58,5≈11 000 g=11,0 kgm(\text{NaCl}) = 188,6 \times 58,5 \approx 11\,000\, \text{g} = 11,0\,\text{kg}

Vragen om zelf te proberen

  1. Hoeveel kg kalksteen is er nodig voor 10 kilogram soda?
  2. Hoeveel calciumchloride wordt gevormd als bijproduct wanneer je 10 kilogram soda wilt maken?

Antwoorden

  • 9,43 kilogram CaCO3_3 (kalksteen)
  • 10,5 kilogram CaCl2_2

Lees ook eens…

3 november 2025

pH–berekeningen

pH berekenen van sterke en zwakke zuren plus buffers. Van HCl tot azijnzuur: stap-voor-stap uitleg met formules, zuurconstanten en BINAS tabel 49.

Marieke Spijker

Moeilijke vragen bestaan niet!

Staat je vraag er niet tussen? Neem contact op!

Hebben jullie op de korte termijn docenten beschikbaar?

Ja! Wij hebben vrijwel altijd docenten beschikbaar die op de korte termijn bijles kunnen geven in de Bèta vakken bij jou aan huis. In drukke periodes laten we tijdig weten op welk termijn we docenten beschikbaar hebben.

Ik woon buiten de stad, kan ik ook bijles krijgen van jullie?

Dat kan zeker! Er valt vrijwel altijd iets te regelen. Leerlingen die buiten de stad wonen spreken vaak af met onze docenten op openbare locaties zoals de bibliotheek of de middelbare school. Mocht de afstand te doen zijn per fiets, dan rekenen wij vaak een reiskostenvergoeding van 5 euro per les, die rechtstreeks naar de docent gaat.

Wanneer en hoe betaal ik voor de bijles?

Met een pakket krijg je de factuur aan het begin van je periode. Je kunt al starten voordat je hebt betaald. Extra uren reken je kort na het einde van je periode af. Losse lessen factureren we achteraf, één keer per maand. Alle facturen zijn gemakkelijk online te betalen. Alle regels staan op de pagina Zo werken pakketten.

Ik zit niet op de middelbare school, kan ik ook bijles krijgen van jullie?

Dat kan zeker! Onze topdocenten zijn zeer flexibel, door hun brede kennis kunnen we ons makkelijk aanpassen aan jouw bijlesvraag. Al onze docenten zijn universitair bèta-student.

Ik moet de bijles helaas kort van te voren afzeggen, wat gebeurt er dan?

Geef dat minstens 24 uur van te voren aan! Bij ons geldt dat de bijles tot 24 uur van tevoren mag worden afgezegd. Hierna zijn wij genoodzaakt de bijles te verrekenen.

Geven jullie ook examen training?

Dat doen we zeker! We geven dit jaar examentraining voor het vak wiskunde. Voor alle andere vakken kunnen onze docenten je perfect voorbereiden op je examen via onze bijles.