Bijles Bèta
Gratis proefles
Een limoen om het zuur van een ph berekening uit te beelden
Scheikunde

pH–berekeningen

3 november 2025Leestijd: 2 minuten (229 woorden)
Marieke SpijkerMarieke Spijker

pH-berekeningen

In deze blog behandelen we drie verschillende soorten pH-berekeningen:

  1. Bereken de pH van 0,020 M HCl.
  2. Bereken de pH van 0,020 M CH3_3COOH (azijnzuur). Voor azijnzuur (CH3_3COOH) geldt: Kz=1,8×10−5K_z = 1,8 \times 10^{-5}.
  3. Je maakt een buffer door 50,0 mL 0,200 M azijnzuur (CH3_3COOH) te mengen met 50,0 mL 0,200 M natriumacetaat (CH3_3COONa). Bereken de pH van de buffer.

a) pH van 0,020 M sterk zuur (HCl)

HCl is een sterk zuur, dat betekent dat het volledig uiteenvalt in water.

Hoe kun je dit weten? In BINAS tabel 49 staat HCl boven H3_3O+^+. Alles daarboven zijn sterke zuren, alles tussen H3_3O+^+ en H2_2O in zijn zwakke zuren.

Voor een sterk zuur geldt dus:

[H3O+]=c=0,020 M[H_3O^+] = c = 0,020\, \text{M}pH=−log⁡[H3O+]=−log⁡(0,020)=1,70\text{pH} = -\log [H_3O^+] = -\log (0,020) = 1,70

Antwoord: pH = 1,70

b) pH van zwak zuur (azijnzuur)

Azijnzuur is een zwak zuur, het valt dus maar gedeeltelijk uiteen.

Dan geldt bij benadering:

[H3O+]≈Kz⋅c[H_3O^+] \approx \sqrt{K_z \cdot c}

Met Kz=1,8×10−5K_z = 1,8 \times 10^{-5} en c=0,020c = 0,020 M:

[H3O+]≈1,8×10−5⋅0,020≈5,9×10−4 M[H_3O^+] \approx \sqrt{1,8 \times 10^{-5} \cdot 0,020} \approx 5,9 \times 10^{-4}\, \text{M}

Daaruit volgt:

pH=−log⁡(5,9×10−4)≈3,2\text{pH} = -\log (5,9 \times 10^{-4}) \approx 3,2

Antwoord: pH ≈\approx 3,2

c) Buffer van azijnzuur en natriumacetaat

Een buffer bestaat uit een zwak zuur (HA) samen met zijn geconjugeerde base (A−^-).

Stap 1: Beginconcentraties

Eerst is het belangrijk om de concentraties van HA en A−^- te bepalen. Dat doen we door het beginvolume en de concentratie met elkaar te vermenigvuldigen.

We mengen:

V(HA)=50,0 mLvan 0,200 M CH3COOHV(\text{HA}) = 50,0\, \text{mL} \quad \text{van } 0,200\, \text{M CH}_3\text{COOH}V(A−)=50,0 mLvan 0,200 M CH3COONaV(\text{A}^-) = 50,0\, \text{mL} \quad \text{van } 0,200\, \text{M CH}_3\text{COONa}

Totale volume:

Vtotaal=50,0+50,0=100,0 mL=0,1000 LV_\text{totaal} = 50,0 + 50,0 = 100,0\, \text{mL} = 0,1000\, \text{L}

Mollen:

n(HA)=0,0500 L×0,200 mol/L=0,0100 moln(\text{HA}) = 0,0500\, \text{L} \times 0,200\, \text{mol/L} = 0,0100\, \text{mol}n(A−)=0,0500 L×0,200 mol/L=0,0100 moln(\text{A}^-) = 0,0500\, \text{L} \times 0,200\, \text{mol/L} = 0,0100\, \text{mol}

Concentraties na mengen:

[HA]=0,01000,1000=0,100 M[\text{HA}] = \frac{0,0100}{0,1000} = 0,100\, \text{M}[A−]=0,01000,1000=0,100 M[\text{A}^-] = \frac{0,0100}{0,1000} = 0,100\, \text{M}

Stap 2: Gebruik de zuurconstante

Voor azijnzuur geldt:

Kz=1,8×10−5K_z = 1,8 \times 10^{-5}

De algemene formule is:

Kz=[H3O+]⋅[A−][HA]K_z = \frac{[H_3O^+] \cdot [A^-]}{[HA]}

Omdat [A−]=[HA][A^-] = [HA], is de breuk gelijk aan 1:

Kz=[H3O+]K_z = [H_3O^+]

Dus:

[H3O+]=1,8×10−5 M[H_3O^+] = 1,8 \times 10^{-5}\, \text{M}

Stap 3: Bereken de pH

pH=−log⁡[H3O+]=−log⁡(1,8×10−5)≈4,74\text{pH} = -\log [H_3O^+] = -\log(1,8 \times 10^{-5}) \approx 4,74

Antwoord: pH ≈\approx 4,74

Lees ook eens…

Een chemicus visualiseert de mol berekeningen
Scheikunde

3 november 2025

Molberekeningen

Leer soda produceren uit keukenzout en kalksteen. Stap-voor-stap berekening van molaire massa's en molverhoudingen met praktische voorbeeldopgave.

Marieke SpijkerMarieke Spijker

Moeilijke vragen bestaan niet!

Staat je vraag er niet tussen? Neem contact op!

Hebben jullie op de korte termijn docenten beschikbaar?

Ja! Wij hebben vrijwel altijd docenten beschikbaar die op de korte termijn bijles kunnen geven in de Bèta vakken aan huis in Groningen. In drukke periodes laten we tijdig weten op welk termijn we docenten beschikbaar hebben.

Ik woon buiten Groningen, kan ik ook bijles krijgen van jullie?

Dat kan zeker! Er valt vrijwel altijd iets te regelen. Leerlingen die buiten de stad wonen spreken vaak af met onze docenten op openbare locaties zoals het forum of de middelbare school. Mocht de afstand te doen zijn per fiets, dan rekenen wij vaak een reiskostenvergoeding van 5 euro per les, die rechtstreeks naar de docent gaat.

Wanneer en hoe betaal ik voor de bijles?

Na de bijlessen sturen wij een factuur. Dit doen wij iedere maand. Je kan het factuur in de eerste twee week van de volgende maand verwachten. Deze is gemakkelijk online te betalen.

Ik zit niet op de middelbare school, kan ik ook bijles krijgen van jullie?

Dat kan zeker! Onze topdocenten zijn zeer flexibel, door hun brede kennis kunnen we ons makkelijk aanpassen aan jouw bijlesvraag. Al onze docenten zijn student aan de Faculty of Science & Engineering van de Rijksuniversiteit Groningen.

Ik moet de bijles helaas kort van te voren afzeggen, wat gebeurt er dan?

Geef dat minstens 24 uur van te voren aan! Bij ons geldt dat de bijles tot 24 uur van tevoren mag worden afgezegd. Hierna zijn wij genoodzaakt de bijles te verrekenen.

Geven jullie ook examen training?

Dat doen we zeker! We geven dit jaar examentraining voor het vak wiskunde. Voor alle andere vakken kunnen onze docenten je perfect voorbereiden op je examen via onze bijles.